Transportują ciecz roboczą do i pomiędzy poszczególnymi elementami systemu hydraulicznego, z którymi połączone są za pomocą złączy. Mowa oczywiście o wężach hydraulicznych, bez których nie mogłyby funkcjonować liczne maszyny. Sprawdźmy, jakie są rodzaje tych przewodów.
Węże hydrauliczne i przemysłowe stanowią podstawę hydrauliki siłowej. Obok silników hydraulicznych, pomp oraz siłowników są integralnymi elementami każdego układu hydraulicznego. Najczęściej wykonane są z różnych rodzajów gumy, wzmocnionej twardszymi materiałami, w zależności od potrzeb. Na rynku znaleźć można kilka rodzajów węży hydraulicznych, mających różne zastosowania.
Węże hydrauliczne – konstrukcja
Podstawowy podział węży hydraulicznych wiąże się z ich konstrukcją.
W zakresie tym wyróżnić można węże niskociśnieniowe, wykonane z samej gumy syntetycznej, choć niektóre modele posiadają też wkładkę tekstylną. Służą one do przesyłu nieżrących substancji, takich jak olej, powietrze, woda, emulsje, paliwo, itd.
Podobne substancje, tyle że pod nieco wyższym ciśnieniem, przesyłają węże średnio-ciśnieniowe. Usprawniają one funkcjonowanie maszyn oraz pozwalają na transport w dużo krótszym czasie określonego płynu hydraulicznego. Wybór konkretnego modelu przewodu dostosowany być musi do ciśnienia.
Z kolei węże wysoko-ciśnieniowe przeznaczone są do przesyłu oleju hydraulicznego pod wysokim ciśnieniem. Wykonane są z grubszej gumy i mają stalowy oplot, z reguły więcej niż jeden, co zapobiega ich rozciąganiu oraz odkształceniu.
Na rynku dostępne są także specjalne węże do transportu cieczy roboczej o bardzo wysokim ciśnieniu, wynoszącym do 700 barów, czyli maksymalnym ciśnieniu roboczym w branży narzędzi hydraulicznych wysokiego ciśnienia. Przewody takie są dodatkowo wzmacniane i odporne na wysoką temperaturę, korozję czy ścieranie.
Węże hydrauliczne – zastosowanie
Oprócz wyżej wymienionych, stosowane są także węże ssące. Jak sama nazwa wskazuje, służą one nie do przesyłu, lecz zasysania oleju z powrotem. Wyposażone są w dwie wkładki tekstylne o wysokiej wytrzymałości na rozciąganie, a także w zatopioną spiralę ze stali sprężynowej, zapobiegającą zgnieceniu przewodu. Warstwę zewnętrzną tworzy guma syntetyczna, wysoce odporna na działanie czynników atmosferycznych, ozonu i na ścieranie.
Pod względem zastosowanie wyróżnić też należy węże termoplastyczne. Używane są one w narzędziach wysokociśnieniowych oraz urządzeniach ratowniczych, np. w nożycach. Wykonane nogą być z poliamidu oraz poliuretanu.
Wybór konkretnego węża hydraulicznego zależy oczywiście od tego, do czego będzie on stosowany, i w jakich warunkach ma pracować.
Konserwacja węży hydraulicznych
Regularna konserwacja węży hydraulicznych ma ogromne znaczenie dla bezpieczeństwa pracy oraz długiej żywotności całego układu hydraulicznego. Węże narażone są na działanie wysokiego ciśnienia, temperatury, drgań i czynników zewnętrznych, dlatego z czasem ulegają naturalnemu zużyciu. Zaniedbanie kontroli może prowadzić do nieszczelności, spadków ciśnienia, a nawet poważnych awarii i przestojów w pracy maszyn. Dbanie o stan przewodów pozwala uniknąć nieplanowanych napraw, zwiększa efektywność układu i zapewnia bezpieczeństwo operatorów.
Podstawowe działania konserwacyjne:
Regularna kontrola wizualna – należy systematycznie sprawdzać stan przewodów pod kątem pęknięć, przetarć, deformacji, wycieków oraz korozji na końcówkach. Nawet drobne uszkodzenia mogą z czasem doprowadzić do awarii lub rozszczelnienia systemu.
Unikanie zbyt ciasnych zagięć i skręcania – węże powinny być prowadzone w taki sposób, aby nie przekraczać dopuszczalnego promienia gięcia. Zbyt duże naprężenia mechaniczne powodują mikropęknięcia wewnętrznych warstw i skracają żywotność przewodu.
Ochrona przed czynnikami zewnętrznymi – węże nie powinny mieć kontaktu z ostrymi krawędziami, gorącymi powierzchniami czy agresywnymi substancjami chemicznymi. W miejscach narażonych na uszkodzenia warto stosować osłony spiralne lub tuleje ochronne.
Czyszczenie przewodów – należy usuwać zabrudzenia olejowe, kurz i błoto z powierzchni węży. Do mycia najlepiej stosować łagodne środki czyszczące i miękkie szczotki, unikając silnych rozpuszczalników, które mogą uszkodzić gumową powłokę.
Prawidłowe przechowywanie – nieużywane przewody powinny być przechowywane w suchym i chłodnym miejscu, z dala od źródeł ciepła, promieniowania UV i ozonu. Węże nie mogą być ciasno zwinięte ani dociśnięte, ponieważ prowadzi to do trwałych odkształceń.
Planowa wymiana węży – nawet przy braku widocznych uszkodzeń, węże hydrauliczne warto wymieniać co kilka lat, zwłaszcza jeśli pracują w trudnych warunkach. Zapobiega to awariom i utrzymuje wysoką sprawność całego systemu.